Top 7 – Najważniejsze wydarzenia w branży komiksu w 2025 roku

Oto ostatnie z naszych podsumowań 2025 roku. Tym razem wybraliśmy szczęśliwą siódemkę najważniejszych naszym zdaniem wydarzeń związanych z komiksem.

Wyboru dokonali Maciej Bachorski, Paweł Deptuch, Tomasz Miecznikowski i Mariusz Wojteczek.

Gloria Artis dla komiksiarzy

Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” to polskie odznaczenie resortowe, nadawane przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego osobie lub instytucji wyróżniającej się w dziedzinie twórczości artystycznej, działalności kulturalnej lub ochronie kultury i dziedzictwa narodowego. Odznaczenie ma trzy stopnie: Złote, Srebrne i Brązowe. Do polskich klasyków, takich jak Tadeusz Baranowski, Grzegorz Rosiński, Janusz Christa czy Henryk Jerzy Chmielewski dołączyła wreszcie młoda gwardia w osobach Przemysława Truścińskiego (16 listopada 2025) oraz Marcina Bałczewskiego (14 grudnia), którzy otrzymali wyróżnienia Brązowe. Cieszy fakt, że działacze rodzimej sztuki komiksowej są zauważani na scenie polskiej kultury.

Polska ofensywa na zagranicę

Polscy komiksiarze coraz śmielej rozpychają się na rynkach zagranicznych i zeszły rok przyniósł naprawdę sporą liczbę tłumaczeń na obce języki. A mamy tu do czynienia z sytuacjami, kiedy twórcy samodzielnie dobijają się do tamtejszych wydawców lub są wspierani przez wydawców rodzimych, a także przez Instytut Książki, który w samym 2025 r. wsparł finansowo aż piętnaście takich inicjatyw (pełna lista tutaj). O sukcesach Polaków i rosnącej ich sile na międzynarodowej arenie staramy się pisać na bieżąco w dziale zagranicznym, do którego odsyłamy po klasyczne „więcej”.

Wystawy

W minionym roku polski komiks doczekał się co najmniej kilku wartych uwagi wystaw (około)komiksowych, trwale zaznaczając obecność komiksu na kulturalnej mapie Polski. Do najważniejszych, które warto wspomnieć należały: Trust. The process w Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 w Łodzi (trwa do 08.03.2026),  Planeta Polch w Muzeum Karykatury w Warszawie, wystawa Shauna Tana Po drugiej stronie globu ( w ramach projektu K jak Komiks) w Centrum Komunikacyjnym w Legionowie i wystawa W szerokim kadrze. Komiks polski po transformacji w Galerii Bunkier Sztuki w Krakowie.

Mnóstwo jakościowych zagranicznych gości na festiwalach

Polskie festiwale komiksowe przemówiły jednym głosem i zaprosiły (jak nigdy) całe mnóstwo topowych twórców dosłownie z całego świata. Bo mieliśmy gości i z USA oraz Europy ale też np. z Egiptu, Korei czy Japonii, a łącznie naliczyliśmy ich 34. Spośród znaczących zagranicznych nazwisk, jakie pojawiły się w zeszłorocznym sezonie festiwalowym, warto wspomnieć choćby o takich gwiazdach jak Sara Pichelli, Bill Sienkiewicz, Enrico Marini, Sean Murphy, Deena Mohamed, Tanino Liberatore, Jordi Bayarri, Jaouen Salaün, Mikael Ross, JP Ahonen, Keum Suk Gendry-Kim, Leah Moore, Max Sarin, Yōichi Takahashi, Rafa Sandoval czy Miguelanxo Prado. Ciekawe czy 2026 rok dorówna tym wynikom.

IBBY zauważa komiks

Polska Sekcja IBBY (International Board on Books for Young People) corocznie, począwszy od 1988 roku organizuje Konkurs na Książkę Roku, którego celem, zgodnie ze statutem międzynarodowego stowarzyszenia IBBY, jest promocja wartościowej literacko i artystycznie książki dla dzieci. Zeszłoroczna edycja dla komiksowa okazała się wyjątkowa i przełomowa zarazem, bowiem po raz pierwszy w osobnej, samodzielnej kategorii, wyłoniony został Komiks Roku w ramach ww konkursu. A to wskazuje, że IBBY dostrzegła w końcu komiks dziecięcy i młodzieżowy, jako wartościowe medium, godne docenienia. My wiedzieliśmy o tym od dawna, ale świetnie, że gremium tak prestiżowego konkursu doszło do podobnych wniosków. W 2025 roku tytuł Komiksu Roku otrzymały: Kocina. Zapiski z Doliny Bereniki Kołomyckiej oraz emigracJa. Notatki o człowieku Grety Samuel. IBBY to już druga duża i prestiżowa nagroda (po Nagrodzie Literackiej m.st. Warszawy), która przyznała komiksom osobną kategorię.

35 lat TM-Semic i Projekt RUST

Na miniony rok przypadła również 35 rocznica wydania pierwszego komiksu pod szyldem TM-Semic, wydawcy, który sprowadził nad Wisłę takie ikony komiksu jak Spider-Man, Batman, X-Men, Superman czy Punisher. W ramach wspomnień o tym kultowym wydawnictwie, zainaugurowano Projekt RUST, w ramach którego Bum Projekt opublikowało wywiad – rzekę z legendarnym redaktorem naczelnym wydawnictwa TM-Semic – Marcinem Rusteckim (rozmawiał Jakub Demiańczuk) oraz artbook RUST-a.  Również w minionym roku Marcin Rustecki został doceniony za swoje wybitne zasługi dla komiksu w Polsce – otrzymał Nagrodę im. Papcia Chmiela, nazywaną również nagrodą humoris causa, przyznawaną przez organizatorów Międzynarodowego Festiwali Komiksu i Gier w Łodzi. Krótko mówiąc – miniony rok był z pewnością „rokiem RUST-a”. I to w pełni zasłużenie!

25 lat Kultury Gniewu

Kultura Gniewu zaczynała jako jednoosobowa, wręcz fanowska działalność, która przez ćwierć wieku wyewoluowała w jedno z najważniejszych polskich wydawnictw, a za podstawę przyjęło sobie wspieranie rodzimego komiksu. Obchody tej okrągłej rocznicy odbyły się z przytupem, bo i poprzez cykl jubileuszowych wznowień najważniejszych tytułów w dorobku tego edytora, rocznicowych imprez i spotkań, a także unikalną na naszym rynku trasę promocyjną Sezonu spadających gwiazd. Mimo tylu lat na karku KG zdaje się mieć jeszcze więcej sił i pomysłów do działania, czego zwiastunem jest tegoroczny plan na cykl spotkań Kultura Komiksu.