Dawnrunner

Co by było, gdyby połączyć „Pacific Rim” z „Ghost in the Shell”, a całość przefiltrować przez wrażliwość twórcy „Jednorękiego i sześciu palców”? Odpowiedzią jest właśnie „Dawnrunner” czyli komiks, który z jednej strony operuje dobrze znanymi kliszami widowiskowego science fiction, z drugiej zaś skręca w stronę zaskakująco intymnej, melancholijnej opowieści o pamięci, stracie i potrzebie ratowania innych.

Fabularnie, jeśli kojarzycie termin Kaijū, czy historię o gigantycznych potworach atakujących Ziemię i mechach będących ostatnią linią obrony, to definitywnie jesteście w domu. Tutaj bowiem różnicą, jest głównie nazewnictwo. Po jednej stronie mamy zatem Tetzów - wynaturzone, kolosalne istoty, które przedostały się na naszą planetę przez tajemniczy portal i niemal doprowadziły ludzkość do upadku. Po drugiej z kolei stoją Żelaźni Rycerze, ogromne maszyny bojowe, zsynchronizowane z pilotami dzięki delikatnemu, psychicznemu połączeniu. Ich pojedynki nie są jednak wyłącznie desperacką walką o przetrwanie, przekształcono je bowiem w transmitowane na żywo widowiska, z rankingami i statusem pilotów przypominającym gwiazdy sportu.

Najbardziej rozpoznawalną z nich jest Anita Marr, pracująca dla korporacji Cordonware. W momencie, gdy ją poznajemy, otrzymuje dostęp do tytułowego Dawnrunnera, najnowocześniejszej jednostki, która ma wreszcie przechylić szalę zwycięstwa na strone homo sapiens. Pierwsze połączenie z maszyną kończy się jednak niemal katastrofą i przynosi coś znacznie bardziej niepokojącego niż techniczna awaria: napływ obcych wspomnień. Szybko okazuje się, że technologia stojąca za mechem opiera się na eksperymentach z mózgami poległych żołnierzy. Anita nawiązuje mimowolną więź z jednym z nich, majorem Ichido Takedą.

Co ciekawe, komiks nie próbuje budować napięcia wokół odkrycia tej prawdy. Dostajemy ją właściwie od razu, przez co ciężar opowieści przesuwa się w zupełnie innym kierunku. Zamiast klasycznej historii o demaskowaniu korporacyjnych nadużyć (które nomen omen, też tu znajdziemy), dostajemy opowieść o relacji dwojga ludzi rozdzielonych przez śmierć i czas. Anita doświadcza bowiem wspomnień Ichido i przede wszystkim jego prób odnalezienia i uratowania rodziny, a jednocześnie zaczyna się z nim komunikować. Ta więź staje się osią całej historii i kluczem do dalszych wydarzeń. Z tej perspektywy „Dawnrunner” okazuje się historią o dwójce wojowników, którzy próbują ocalić to, co jeszcze możliwe, nawet jeśli ich własne losy są lub wydają się już przesądzone. Dodatkowe wątki, jak ten ze śmiertelnie chorą córką Anity, zakażoną wirusem przywleczonym przez Tetzów, czy naukowcami próbującymi rozszyfrować język potworów udanie poszerzają świat przedstawiony, ale nigdy nie odbierają pierwszeństwa tej centralnej relacji.

Biorąc to pod uwagę, największą siłą komiksu jest to, jak bardzo rozmija się on z własną powierzchowną atrakcyjnością. To nie jest wyłącznie historia o walce wielkich robotów z jeszcze większymi potworami, a przede wszystkim opowieść o małym promyczku nadziei w momencie gdy wydaje się, że ogarnia nas jedynie bezkresny mrok, a także o tym, że nie technologia ani siła ognia są tym, co ostatecznie może nas ocalić, lecz potrzeba ratowania innych… nawet kosztem samego siebie. W tym sensie wyraźnie pobrzmiewają tu echa transhumanistycznych rozważań znanych choćby z „Ghost in the Shell”, szczególnie w kontekście przenikania się świadomości i pamięci.

Nie znaczy to jednak, że „Dawnrunner” nie jest efektowny – bo jest i to bardzo. Skala Tetzów robi ogromne wrażenie. Ich sylwetki dominują nad kadrami i podkreślają bezradność człowieka wobec sił, których nie rozumie. Projekty postaci są szczegółowe, a kolorystyka świetnie buduje nastrój, od chłodnych, metalicznych tonów po intensywne barwy walk. Jeśli jednak coś w moim odczuciu w tym całym dobrobycie zgrzytało, to momenty najbardziej dynamicznych starć. W ferworze akcji bowiem kompozycja plansz bywa tak intensywna, że chwilami trudno dokładnie uchwycić co się właściwie dzieje i kto komu właśnie wyprowadził prawy sierpowy na szczękę.

Pomijając jednak pomniejsze potknięcia, „Dawnrunner” działa - i to dobrze - na dwóch poziomach, zarówno jako efektowny spektakl i jako refleksyjna opowieść o pamięci i poświęceniu. I choć punkt wyjścia wydaje się znajomy do bólu, to sposób, w jaki historia skręca w stronę emocjonalnej intymności, sprawia, że zostaje w głowie na znacznie dłużej, niż można by się spodziewać po komiksie o wielkich robotach walczących z potworami.